Iwona Duracz-Gil PAMIĘĆ MIEJSCA

Malarstwo staje się dla mnie sposobem zatrzymania tego, co ulotne: nastroju, wspomnienia oraz wewnętrznego przeżycia związanego z obcowaniem z przyrodą.

Prezentowane obrazy są efektem zanurzenia w naturze Beskidu Niskiego - regionu w dużej mierze nie zindustrializowanego, w którym cisza i umiarkowana rzeźba terenu tworzą przestrzeń sprzyjającą wycofaniu i refleksji. Beskid Niski funkcjonuje tu nie jako dosłowny motyw pejzażowy, lecz jako punkt wyjścia do budowania malarskich przestrzeni nasyconych pamięcią, emocją i doświadczeniem miejsca.

Istotnym kontekstem prezentowanych prac jest historyczny wymiar regionu. Beskid Niski to przestrzeń naznaczona doświadczeniem konfliktów, przesiedleń i zanikania dawnych społeczności, szczególnie kultury łemkowskiej. Pozostałości wsi, cerkwi, kapliczek i cmentarzy, w dużej mierze wchłonięte przez przyrodę, tworzą krajobraz, w którym pamięć kulturowa i natura współistnieją w stanie cichego napięcia. Ten ślad historii nie jest w moich obrazach przedstawiany wprost, lecz obecny jako subtelna warstwa znaczeniowa. Krajobraz Beskidu Niskiego funkcjonuje w moich pracach jako mentalna mapa, w której natura splata się z pamięcią nieobecnej już obecności człowieka.

plakat organizatora

W warstwie formalnej dominują stonowane błękity i zielenie, przywołujące łagodność pejzażu oraz jego charakterystyczną ciszę. Cisza ta nie oznacza braku dźwięku, lecz stan wewnętrznego zawieszenia, w którym czas zdaje się płynąć inaczej. Tworzone przestrzenie nie narzucają jednoznacznych interpretacji — pozostają otwarte na doświadczenie widza.

Obrazy funkcjonują jako przestrzenie pośrednie, zawieszone pomiędzy realnym krajobrazem a jego symbolicznym i pamięciowym wymiarem. Zapraszają do zatrzymania się, uważnego spojrzenia i osobistego dialogu - z naturą, historią miejsca oraz własnym doświadczeniem.